Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε νέο πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις, το οποίο υποστηρίζει τη Συμφωνία για Καθαρή Βιομηχανία (Clean Industry Support and Access Framework – CISAF). Στόχος είναι να δοθεί στα κράτη-μέλη η δυνατότητα να ενισχύσουν επενδύσεις σε καθαρή ενέργεια, απανθρακοποίηση και τεχνολογίες μηδενικών εκπομπών.
Τι Είναι το CISAF
Το CISAF ορίζει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες τα κράτη-μέλη μπορούν να παρέχουν κρατική στήριξη για καθαρές επενδύσεις, σύμφωνα με τους κανόνες ανταγωνισμού της ΕΕ. Θα ισχύει μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2030, αντικαθιστώντας το προσωρινό πλαίσιο κρίσης και μετάβασης που ίσχυε από το 2022.
Πέντε Πυλώνες Ενισχύσεων του Νέου Πλαισίου
Η Κομισιόν απλοποιεί τις διαδικασίες έγκρισης και εστιάζει στους εξής πέντε τομείς:
- Ανάπτυξη Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Καυσίμων Χαμηλών Εκπομπών
- Ελάφρυνση Κόστους Ηλεκτρικής Ενέργειας για Ενεργοβόρες Επιχειρήσεις
- Απανθρακοποίηση Υφιστάμενων Βιομηχανικών Εγκαταστάσεων
- Ανάπτυξη Παραγωγικής Ικανότητας Καθαρής Τεχνολογίας
- Μείωση Επενδυτικού Ρίσκου σε Σχετικά Έργα
Ταχεία Ανάπτυξη Καθαρής Ενέργειας
Το πλαίσιο προβλέπει απλοποιημένες διαδικασίες αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας και καυσίμων όπως το γαλάζιο και πράσινο υδρογόνο. Αυτά κρίνονται κρίσιμα για τη μετάβαση σε μια βιώσιμη και απανθρακωμένη οικονομία.
Νέοι Μηχανισμοί Ευελιξίας και Ισχύος
Ενισχύεται η διαλειμματική παραγωγή ενέργειας (αιολική, ηλιακή), με “μοντέλα-στόχους” που επιτρέπουν ταχεία έγκριση για μηχανισμούς ισχύος (π.χ. πληρωμή παρόχων για διατήρηση εφεδρικής ισχύος).
Στήριξη Ενεργοβόρων Χρηστών
Κράτη-μέλη μπορούν να προσφέρουν επιδοτήσεις στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για επιχειρήσεις που πλήττονται από διεθνή ανταγωνισμό. Προϋπόθεση είναι η επένδυση των εταιρειών σε απανθρακοποίηση.
Ευέλικτη Στήριξη Επενδύσεων
Προβλέπεται στήριξη για:
- Εξηλεκτρισμό
- Βιομάζα
- Δέσμευση και αποθήκευση CO₂
- Υδρογόνο και άλλες τεχνολογίες ενεργειακής απόδοσης
Η στήριξη μπορεί να βασίζεται σε:
- Προκαθορισμένα ποσά (έως 200 εκατ. ευρώ)
- Χρηματοδοτικά κενά
- Ανταγωνιστικές διαδικασίες
Καθαρή Τεχνολογία & Κρίσιμες Πρώτες Ύλες
Επιτρέπεται στήριξη για παραγωγή καθαρής τεχνολογίας, αλλά και για επεξεργασία κρίσιμων πρώτων υλών (π.χ. σπάνιες γαίες), κρίσιμων για τη βιομηχανία μηδενικών εκπομπών.
Ενίσχυση Περιφερειών & Φορολογικά Κίνητρα
Προβλέπεται αυξημένη ενίσχυση σε λιγότερο ευνοημένες περιφέρειες, όπως ορίζεται από τον Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων. Επίσης, προωθούνται φορολογικά κίνητρα όπως ταχύτερη απόσβεση επενδύσεων σε καθαρές τεχνολογίες.
Δημόσια & Ιδιωτική Χρηματοδότηση με Συντονισμό
Τα κράτη-μέλη μπορούν να περιορίσουν επενδυτικούς κινδύνους μέσω εργαλείων όπως:
- Μετοχικό κεφάλαιο
- Ειδικά ταμεία ή οχήματα ειδικού σκοπού (SPVs)
- Δάνεια και εγγυήσεις για έργα ενεργειακής υποδομής ή κυκλικής οικονομίας
