Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε ελληνικό πρόγραμμα κρατικών ενισχύσεων ύψους 400 εκατ. ευρώ για τη στήριξη στρατηγικών επενδύσεων που ενισχύουν την παραγωγική ικανότητα στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών (cleantech), στο πλαίσιο της Συμφωνίας για μια Καθαρή Βιομηχανία. Το μέτρο αποσκοπεί στην επιτάχυνση της μετάβασης προς μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών και εγκρίθηκε βάσει του νέου πλαισίου κρατικών ενισχύσεων CISAF (Clean Industrial State Aid Framework), το οποίο υιοθετήθηκε στις 25 Ιουνίου 2025.
Το ελληνικό πρόγραμμα
Η Ελλάδα κοινοποίησε το καθεστώς ενίσχυσης σύμφωνα με το τμήμα 6.1 του CISAF. Το πρόγραμμα προβλέπει τη στήριξη επενδύσεων που αυξάνουν την παραγωγική ικανότητα για:
- τεχνολογίες μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών και τα βασικά ειδικά συστατικά τους, όπως προβλέπονται στο Παράρτημα II του CISAF,
- παραγωγή με χρήση δευτερογενών πρώτων υλών,
- παραγωγή νέων ή ανακτημένων κρίσιμων πρώτων υλών που είναι απαραίτητες για την κατασκευή των τελικών προϊόντων.
Η ενίσχυση θα παρέχεται με τη μορφή άμεσων επιχορηγήσεων και φορολογικών πλεονεκτημάτων, θα είναι διαθέσιμη σε επιχειρήσεις σε όλη την ελληνική επικράτεια και μπορεί να χορηγείται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2030.
Η αξιολόγηση της Επιτροπής
Η Επιτροπή έκρινε ότι το καθεστώς είναι συμβατό με τους όρους του CISAF και με το άρθρο 107 παρ. 3 στοιχείο γ) της Συνθήκης για τη Λειτουργία της ΕΕ. Διαπίστωσε ότι το μέτρο είναι αναγκαίο, κατάλληλο και αναλογικό για την επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης και για τη στήριξη οικονομικών δραστηριοτήτων που είναι κρίσιμες για την εφαρμογή της Συμφωνίας για μια Καθαρή Βιομηχανία.
Τι προβλέπει το CISAF
Το CISAF επιτρέπει στα κράτη-μέλη, έως το τέλος του 2030, να εφαρμόζουν στοχευμένα μέτρα στήριξης σε στρατηγικούς τομείς της πράσινης μετάβασης, όπως:
- ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αποθήκευσης και καυσίμων χαμηλών εκπομπών,
- προσωρινή ελάφρυνση τιμών ηλεκτρικής ενέργειας για ενεργοβόρες βιομηχανίες,
- απανθρακοποίηση βιομηχανικών διεργασιών μέσω εξηλεκτρισμού, ενεργειακής απόδοσης και χρήσης ανανεώσιμου υδρογόνου,
- επενδύσεις σε παραγωγική ικανότητα καθαρών τεχνολογιών (π.χ. μπαταρίες, φωτοβολταϊκά, ανεμογεννήτριες, αντλίες θερμότητας, ηλεκτρολύτες, έργα δέσμευσης και αποθήκευσης CO₂),
- στήριξη επενδύσεων που ενισχύουν την κυκλική οικονομία και κρίσιμες ενεργειακές υποδομές.
Με την έγκριση του ελληνικού προγράμματος, ανοίγει ο δρόμος για την ενίσχυση της εγχώριας βιομηχανικής βάσης σε τεχνολογίες καθαρής ενέργειας, με στόχο την ενδυνάμωση της ανταγωνιστικότητας και τη μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενες πρώτες ύλες και ορυκτά καύσιμα.
