Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) κατέγραψαν εντυπωσιακή αύξηση το 2025, με την παγκόσμια εγκατεστημένη ισχύ να ενισχύεται κατά 692 GW, φτάνοντας συνολικά τα 5.149 GW, σύμφωνα με τη νέα έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (IRENA), επιβεβαιώνοντας τη δυναμική της ενεργειακής μετάβασης σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η ετήσια αύξηση των ΑΠΕ διαμορφώθηκε στο 15,5%, με τις ανανεώσιμες πηγές να κυριαρχούν σχεδόν απόλυτα στην επέκταση της παγκόσμιας ισχύος, καλύπτοντας το 85,6% των νέων προσθηκών. Την ίδια στιγμή, οι μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας συνεχίζουν να χάνουν έδαφος, ενισχύοντας τη στροφή προς καθαρότερες μορφές ενέργειας και την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.
Σε ένα περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων και αβεβαιότητας στις αγορές ενέργειας, οι ΑΠΕ αναδεικνύονται ως βασικός πυλώνας ενεργειακής ασφάλειας και ανθεκτικότητας. Η αστάθεια στη Μέση Ανατολή και οι διακυμάνσεις στις τιμές των ορυκτών καυσίμων ενισχύουν τη σημασία των εγχώριων ενεργειακών πηγών, οι οποίες προσφέρουν χαμηλότερο κόστος και μεγαλύτερη ανεξαρτησία από διεθνείς κρίσεις.
Όπως δήλωσε ο Γενικός Διευθυντής της IRENA, Francesco La Camera, η σταθερή ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας αποδεικνύει τόσο την εμπιστοσύνη της αγοράς όσο και την ανθεκτικότητα του μοντέλου της πράσινης ενέργειας. Ένα πιο αποκεντρωμένο ενεργειακό σύστημα με αυξημένη συμμετοχή ΑΠΕ ενισχύει την οικονομική ανθεκτικότητα και μειώνει τις επιπτώσεις από διεθνείς ενεργειακές κρίσεις.
Η ηλιακή ενέργεια αποτέλεσε για ακόμη μία χρονιά τον βασικό μοχλό ανάπτυξης, με προσθήκες 511 GW, καλύπτοντας περίπου το 75% της συνολικής αύξησης. Τα φωτοβολταϊκά συστήματα κυριάρχησαν, επιβεβαιώνοντας τη ραγδαία πτώση του κόστους και τη μεγάλη επενδυτική δυναμική του κλάδου. Ακολούθησε η αιολική ενέργεια με 159 GW νέας ισχύος, ενώ μαζί οι δύο τεχνολογίες αντιπροσώπευσαν το 96,8% των συνολικών προσθηκών ΑΠΕ το 2025.
Η βιοενέργεια κατέγραψε πιο περιορισμένη αύξηση, με 3,4 GW, ενώ μικρότερες αλλά σταθερές προσθήκες σημειώθηκαν και στη γεωθερμική και την υδροηλεκτρική ενέργεια. Παράλληλα, η ανάπτυξη λύσεων εκτός δικτύου ενισχύθηκε, ιδιαίτερα σε αναπτυσσόμενες περιοχές, με την ηλιακή ενέργεια να πρωταγωνιστεί και σε αυτόν τον τομέα.
Σε γεωγραφικό επίπεδο, η Ασία διατήρησε την κυρίαρχη θέση, συμβάλλοντας με 74,2% στη νέα παγκόσμια δυναμικότητα και προσθέτοντας πάνω από 513 GW, με ρυθμό αύξησης 21,6%. Η Αφρική κατέγραψε σημαντική άνοδο 15,9%, ενώ η Μέση Ανατολή σημείωσε τη μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση, φτάνοντας το 28,9%, με τη Σαουδική Αραβία να πρωτοστατεί.
Συνολικά, η Ασία διαθέτει πλέον 2.891 GW εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ, ενώ η Ευρώπη ακολουθεί με 934 GW. Αντίθετα, περιοχές όπως η Κεντρική Αμερική και η Καραϊβική παραμένουν σημαντικά πίσω, με μόλις 21 GW, αναδεικνύοντας τις μεγάλες ανισότητες στην ενεργειακή μετάβαση και την ανάγκη για περαιτέρω επενδύσεις.
Η έκθεση της IRENA επιβεβαιώνει ότι η ενεργειακή μετάβαση επιταχύνεται, ωστόσο οι ανισότητες μεταξύ χωρών παραμένουν σημαντικές. Η αύξηση των επενδύσεων στις ΑΠΕ και η ενίσχυση των ενεργειακών υποδομών αναδεικνύονται ως κρίσιμοι παράγοντες για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και τη βιώσιμη ανάπτυξη σε παγκόσμιο επίπεδο.
