fbpx

Ηλεκτρικά οχήματα: Με φόρους θα καλυφθεί “τρύπα” 110 δισ.

Η παγκόσμια μετάβαση από τα οχήματα που κινούνται με φυσικό αέριο στα ηλεκτρικά οχήματα (EV) αποτελεί σημαντική πρόκληση για τις κυβερνήσεις: μια πιθανή τρύπα 110 δισεκατομμυρίων δολαρίων στους προϋπολογισμούς τους μέχρι το 2035, σύμφωνα με τους Financial Times. Το κενό αυτό προκύπτει από τη μείωση των εσόδων από τους φόρους καυσίμων, βασική πηγή εσόδων για τη συντήρηση των δρόμων και τη βελτίωση των μεταφορών.

Για την αντιμετώπιση αυτού του ελλείμματος, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής παγκοσμίως παλεύουν με την αντιδημοφιλή λύση της φορολόγησης των ηλεκτρικών οχημάτων. Χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Νέα Ζηλανδία, το Ισραήλ και πολλές πολιτείες των ΗΠΑ εφαρμόζουν διάφορα μέτρα, συμπεριλαμβανομένων τελών ταξινόμησης, τελών κυκλοφορίας βάσει χιλιομέτρων, ακόμη και φόρων στα δημόσια σημεία φόρτισης.

Όπως είναι αναμενόμενο, αυτοί οι νέοι φόροι έχουν προκαλέσει αντιδράσεις. Οι ιδιοκτήτες EV και οι περιβαλλοντικές ομάδες υποστηρίζουν ότι τα τέλη αυτά αποθαρρύνουν την υιοθέτηση καθαρότερων οχημάτων, εμποδίζοντας την πρόοδο προς ένα πιο βιώσιμο σύστημα μεταφορών. Η ανησυχία αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική δεδομένων των σημερινών προκλήσεων που αντιμετωπίζει η βιομηχανία EV, όπως η μείωση των περιθωρίων κέρδους και η βραδύτερη ανάπτυξη.

Η επείγουσα ανάγκη για εναλλακτικές πηγές εσόδων απορρέει από την προβλεπόμενη μείωση της κατανάλωσης πετρελαίου λόγω της αύξησης των ηλεκτροκίνητων οχημάτων. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προβλέπει ότι μέχρι το 2030, τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα θα αντικαταστήσουν παγκοσμίως 6 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως. Η μετατόπιση αυτή επηρεάζει σημαντικά τους κρατικούς προϋπολογισμούς που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα έσοδα από τους φόρους καυσίμων.

Η μετακίνηση προς τα EV οδήγησε σε έλλειμμα 10 δισ. δολαρίων το 2023

Τα στοιχεία δείχνουν ότι η μετακίνηση προς τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα οδήγησε ήδη σε απώλεια 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων στα παγκόσμια φορολογικά έσοδα από τη βενζίνη και το ντίζελ πέρυσι, ενώ η καθαρή απώλεια προβλέπεται να εκτοξευθεί στα 110 δισεκατομμύρια δολάρια έως το 2035, εάν επιτευχθούν οι στόχοι ηλεκτροκίνησης. Η Ευρώπη, με τους παραδοσιακά υψηλούς φόρους βενζίνης και ντίζελ, δέχθηκε το μεγαλύτερο πλήγμα το 2023, αντιπροσωπεύοντας το 60% των παγκόσμιων απωλειών εσόδων. Ενώ ορισμένες χώρες θα μπορούσαν να ανακτήσουν μέρος αυτής της απώλειας μέσω των φόρων ηλεκτρικής ενέργειας, τα κέρδη αυτά είναι οριακά σε σύγκριση με τη μείωση των εσόδων από τους φόρους καυσίμων.

Αντιμέτωπες με αυτή τη σκληρή πραγματικότητα, οι κυβερνήσεις αναγκάζονται να εξετάσουν φορολογικές μεταρρυθμίσεις, ιδίως καθώς πλησιάζουν οι προθεσμίες για τη σταδιακή κατάργηση των οχημάτων με κινητήρα εσωτερικής καύσης. Η πρόσφατη εισαγωγή από τη Νέα Ζηλανδία τελών κυκλοφορίας με βάση την απόσταση για τα ηλεκτροκίνητα οχήματα αποτελεί παράδειγμα αυτής της τάσης. Η κυβέρνηση δικαιολογεί την πολιτική αυτή ως έναν τρόπο διασφάλισης της δικαιοσύνης για όλους τους χρήστες των δρόμων που συμβάλλουν στη συντήρηση των δρόμων. Ωστόσο, οι υποστηρικτές του περιβάλλοντος υποστηρίζουν ότι τα τέλη αυτά θα επηρεάσουν δυσανάλογα την υιοθέτηση των ηλεκτρικών οχημάτων και θα τιμωρήσουν άδικα τους οδηγούς υβριδικών οχημάτων plug-in που ήδη πληρώνουν φόρους καυσίμων.

Παρόμοιες προτάσεις για φόρους με βάση τα χιλιόμετρα συζητούνται και αλλού, αναδεικνύοντας τη συνεχιζόμενη ένταση μεταξύ των περιβαλλοντικών στόχων και των δημοσιονομικών πραγματικοτήτων. Οι κυβερνήσεις πρέπει να βρουν τρόπο να εξισορροπήσουν την ανάγκη για βιώσιμες μεταφορές με την ανάγκη να διατηρήσουν τις βασικές οδικές υποδομές και να εξασφαλίσουν τη χρηματοδότηση για μελλοντικές βελτιώσεις των μεταφορών. Αυτή η εξισορρόπηση απαιτεί καινοτόμες λύσεις που να δίνουν κίνητρα για την υιοθέτηση των ηλεκτρικών οχημάτων, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα μια δίκαιη και βιώσιμη ροή εσόδων μακροπρόθεσμα.