Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, παρουσίασε χθες βράδυ ένα ευρύτατο σχέδιο επιβολής δασμών, σηματοδοτώντας την έναρξη ενός νέου κεφαλαίου στον εμπορικό πόλεμο των ΗΠΑ. Η ανακοίνωση πραγματοποιήθηκε σε ειδική εκδήλωση στον Κήπο των Ρόδων, υπό το σύνθημα «Κάντε την Αμερική Πλούσια Ξανά». Στο πλαίσιο αυτού του σχεδίου, από τα μεσάνυχτα επιβάλλονται δασμοί 25% σε όλα τα εισαγόμενα αυτοκίνητα, ανεξαρτήτως προέλευσης. Επιπλέον, εισάγονται ανταποδοτικοί δασμοί 20% σε προϊόντα από την Ευρωπαϊκή Ένωση και 34% σε κινεζικά προϊόντα.

Οι λόγοι πίσω από την απόφαση

Ο Αμερικανός πρόεδρος, κρατώντας έναν πίνακα με τις χώρες που – όπως υποστήριξε – «έχουν πλουτίσει εις βάρος των ΗΠΑ», τόνισε ότι οι εμπορικοί εταίροι της χώρας εκμεταλλεύονται την αμερικανική οικονομία. «Ο φίλος είναι μερικές φορές χειρότερος από τον εχθρό», δήλωσε χαρακτηριστικά, στοχεύοντας ιδιαίτερα την Κίνα και την ΕΕ. «Μας κλέβουν. Είναι τόσο λυπηρό να το βλέπεις. Είναι τόσο θλιβερό. Μας χρεώνουν, λοιπόν τους χρεώνουμε», είπε.

Οι δασμοί στα εισαγόμενα αυτοκίνητα είναι το πρώτο βήμα της πολιτικής προστατευτισμού του Τραμπ. Ο ίδιος υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν άδικους περιορισμούς στις εξαγωγές αμερικανικών οχημάτων, επισημαίνοντας ότι στη Νότια Κορέα πάνω από το 80% των αυτοκινήτων πωλούνται στην εγχώρια αγορά, ενώ στην Ιαπωνία το ποσοστό αυτό ξεπερνά το 90%. Αντίθετα, τα αμερικανικά αυτοκίνητα κατέχουν ελάχιστο μερίδιο στις αγορές αυτών των χωρών.

«Η Ford πουλάει ελάχιστα στο εξωτερικό», ανέφερε ο Τραμπ, καταγγέλλοντας ότι αυτή η ανισορροπία έχει αποδυναμώσει την αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία. «Γι’ αυτό, απόψε τα μεσάνυχτα, θα επιβάλουμε δασμό 25% σε όλα τα αυτοκίνητα που κατασκευάζονται εκτός ΗΠΑ», ανακοίνωσε.

Ανταποδοτικοί δασμοί στις εισαγωγές προϊόντων

Παράλληλα, ο Τραμπ γνωστοποίησε ότι 24 χώρες, συμπεριλαμβανομένης της ΕΕ, υπόκεινται σε ανταποδοτικούς δασμούς, οι οποίοι εφαρμόζονται σε όλα τα προϊόντα χωρίς εξαιρέσεις. Ενδεικτικά, τα ποσοστά δασμών για ορισμένες χώρες έχουν ως εξής:

• Ευρωπαϊκή Ένωση: 20%
• Κίνα: 34%
• Βιετνάμ: 46%
• Ταϊβάν: 32%
• Ιαπωνία: 24%
• Ινδία: 26%
• Νότια Κορέα: 25%
• Ταϊλάνδη: 36%
• Ελβετία: 31%
• Ινδονησία: 32%
• Ηνωμένο Βασίλειο: 10%
• Νότια Αφρική: 30%
• Μαλαισία: 24%
• Καμπότζη: 49%
• Βραζιλία: 10%
• Μπανγκλαντές: 37%
• Σιγκαπούρη: 10%
• Ισραήλ: 17%
• Φιλιππίνες: 17%
• Χιλή: 10%
• Αυστραλία: 10%
• Πακιστάν: 29%
• Τουρκία: 10%
• Κολομβία: 10%

Η φιλοσοφία της εμπορικής πολιτικής Τραμπ

Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, λίγο πριν υπογράψει το διάταγμα για τους νέους δασμούς, ο Τραμπ υποστήριξε ότι αυτή η πολιτική στοχεύει στην προστασία των Αμερικανών εργαζομένων και της εγχώριας οικονομίας. «Σήμερα, υπερασπιζόμαστε τον Αμερικανό εργαζόμενο και βάζουμε επιτέλους την Αμερική πρώτη», δήλωσε. Παράλληλα, εξέφρασε την άποψη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν προσφέρει στήριξη σε πολλές χώρες του κόσμου, αλλά όταν επιχειρούν να μειώσουν αυτή τη βοήθεια, δέχονται αντιδράσεις. «Οι δασμοί είναι ένα ξεκάθαρο μήνυμα ότι ήρθε η ώρα να φροντίσουμε πρώτα τους δικούς μας ανθρώπους», πρόσθεσε.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ εξέφρασε αισιοδοξία για το μέλλον της αμερικανικής οικονομίας, δηλώνοντας: «Μπορούμε να γίνουμε εξαιρετικά πλούσιοι. Πλουσιότεροι από οποιαδήποτε άλλη χώρα, και δεν θα το πιστεύετε. Απλώς τώρα γινόμαστε έξυπνοι».

Ο αντίκτυπος στο παγκόσμιο εμπόριο και την ενέργεια

Ο Τραμπ τόνισε ότι η νέα εμπορική πολιτική των ΗΠΑ έχει ήδη αρχίσει να αλλάζει τα δεδομένα, παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει μόλις δύο μήνες από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο. «Δεν έχει υπάρξει ποτέ ξανά μεταμόρφωση μιας χώρας όπως αυτή που ήδη συντελείται στις Ηνωμένες Πολιτείες», ανέφερε, χαρακτηρίζοντας τις εξελίξεις ως «απίστευτες».

Αν και υποστήριξε ότι οι νέοι δασμοί έχουν θετική υποδοχή από Αμερικανούς εργαζόμενους και επιχειρήσεις, παραδέχθηκε ότι αναμένονται αντιδράσεις από «παγκοσμιοποιητές, ειδικά συμφέροντα και τα fake news». Επεσήμανε, δε, ότι όσοι επικρίνουν την πολιτική του είναι οι ίδιοι που «τα τελευταία 30 χρόνια είχαν κάνει λάθος στην εμπορική πολιτική των ΗΠΑ».

Ειδικότερα, στον τομέα της ενέργειας, οι νέοι δασμοί αναμένεται να επηρεάσουν την παγκόσμια αγορά, αυξάνοντας το κόστος παραγωγής και επιβραδύνοντας τη μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές. Οι δασμοί σε βασικά εξαρτήματα, όπως μετασχηματιστές και διακόπτες κυκλώματος, ενδέχεται να δυσκολέψουν την ανάπτυξη καθαρής ενέργειας. Παράλληλα, εάν ο Τραμπ προχωρήσει σε δασμούς στο ρωσικό πετρέλαιο, όπως έχει απειλήσει, ενδέχεται να προκληθούν αναταράξεις στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα, οδηγώντας σε αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων.

Από την άλλη, η απομάκρυνση της Κίνας από την αμερικανική αγορά μπορεί να την ωθήσει να στραφεί σε νέες περιοχές, όπως η Νότια Αμερική και η Νότια Ασία, ενισχύοντας την εξαγωγή τεχνολογίας καθαρής ενέργειας. Ωστόσο, η αβεβαιότητα που δημιουργείται από αυτή την πολιτική καθιστά δύσκολες τις επενδύσεις και τις στρατηγικές αποφάσεις των ενεργειακών εταιρειών, επηρεάζοντας τη μετάβαση προς ένα πιο βιώσιμο μέλλον.

Σύμφωνα με το Reuters, η αμερικανική κυβέρνηση εκτιμά ότι οι νέοι δασμοί θα αποφέρουν έσοδα 6 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, τα οποία ενδέχεται να επιστραφούν στους Αμερικανούς πολίτες. Υπενθυμίζεται ότι ο Τραμπ είχε εγκαινιάσει τον εμπορικό πόλεμο επιβάλλοντας δασμούς στον χάλυβα, το αλουμίνιο και τα κινεζικά προϊόντα.