ΑΠΕ: Νέο παγκόσμιο ρεκόρ επενδύσεων στα 386 δισ. δολάρια – Οι προκλήσεις για την Ελλάδα

Οι επενδύσεις σε νέα έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) κατέγραψαν νέο ιστορικό υψηλό το πρώτο εξάμηνο του 2025, φτάνοντας τα 386 δισεκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας αύξηση 10% σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2024, σύμφωνα με στοιχεία του BloombergNEF. Παρά τη συνολική άνοδο, ορισμένες αγορές –μεταξύ αυτών και η Ελλάδα– βρέθηκαν αντιμέτωπες με προκλήσεις που περιόρισαν την επενδυτική δυναμική.

Η μεγαλύτερη πίεση καταγράφηκε στα μεγάλα φωτοβολταϊκά και χερσαία αιολικά έργα, όπου η χρηματοδότηση μειώθηκε κατά 13%, φτάνοντας στο χαμηλότερο ποσοστό συμμετοχής από το 2006. Τα μεγάλα φωτοβολταϊκά έργα επλήγησαν περισσότερο, καταγράφοντας πτώση 19% έναντι του 2024, εξαιτίας της υπερπαραγωγής αλλά και των αρνητικών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας που προκάλεσαν ανησυχίες για τα έσοδα επενδυτών σε αγορές όπως η Κίνα, η Ισπανία, η Ελλάδα και η Βραζιλία.

Αντίθετα, τα μικρότερα φωτοβολταϊκά συστήματα απορρόφησαν σημαντικό μέρος της ζήτησης, λόγω της ταχύτερης υλοποίησης και της δυνατότητας λειτουργίας πριν από αλλαγές στη ρυθμιστική πολιτική. Ενδεικτικά, στην ηπειρωτική Κίνα οι επενδύσεις σε μικρά φωτοβολταϊκά σχεδόν διπλασιάστηκαν, ενώ τα μεγάλα έργα μειώθηκαν κατά 28% εξαιτίας νέων κανόνων που εκθέτουν τις ΑΠΕ σε μεταβλητές τιμές.

Σημαντική συμβολή στο νέο παγκόσμιο ρεκόρ είχαν τα υπεράκτια αιολικά έργα, τα οποία προσέλκυσαν 39 δισ. δολάρια στο α’ εξάμηνο του 2025, ξεπερνώντας κατά πολύ τα 31 δισ. δολάρια όλου του 2024. Η αύξηση αυτή συνδέεται τόσο με τις κρατικές δημοπρασίες όσο και με το υψηλότερο κόστος εκτός Κίνας, το οποίο τροφοδότησε μεγαλύτερες χρηματοδοτήσεις.

Σε περιφερειακό επίπεδο, οι ΗΠΑ εμφάνισαν τη μεγαλύτερη πτώση, με τις επενδύσεις σε ΑΠΕ να υποχωρούν κατά 36% (20,5 δισ. δολάρια) σε σχέση με το β’ εξάμηνο του 2024, αντανακλώντας την πολιτική αβεβαιότητα μετά τις εκλογές και τους δασμούς. Αντίθετα, η Ευρωπαϊκή Ένωση σημείωσε εντυπωσιακή άνοδο 63% (σχεδόν 30 δισ. δολάρια), κυρίως λόγω των μεγάλων έργων θαλάσσιου αιολικού στη Βόρεια Θάλασσα και της μεταφοράς κεφαλαίων από τις ΗΠΑ προς την Ευρώπη.

Οι αναδυόμενες αγορές διατήρησαν περίπου τα επίπεδα του 2024, με εξαιρέσεις τη Νοτιοανατολική Ασία (+7%) και τη Λατινική Αμερική, όπου οι μικρότερες χώρες κατέγραψαν το υψηλότερο μερίδιο επενδύσεων μέχρι σήμερα. Η ηπειρωτική Κίνα παρέμεινε ηγέτιδα δύναμη, συγκεντρώνοντας το 44% των νέων παγκόσμιων επενδύσεων σε ΑΠΕ το πρώτο εξάμηνο του 2025.

Η Ελλάδα, αν και κατέγραψε πτώση στις επενδύσεις μεγάλων έργων, εξακολουθεί να διατηρεί ενδιαφέρον για μικρότερα φωτοβολταϊκά και εταιρικές συμβάσεις προμήθειας (PPAs). Ωστόσο, η υπερπροσφορά ηλεκτρικής ενέργειας και οι χαμηλές –ακόμη και αρνητικές– τιμές στη χονδρεμπορική αγορά περιορίζουν την κερδοφορία, καθιστώντας αναγκαίες νέες πολιτικές παρεμβάσεις για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του επενδυτικού κύματος.